Ambtenarenbonden willen ban op software van Palantir

In dit artikel:

Europese ambtenarenbonden, verenigd in de EPSU en met onder meer de Nederlandse FNV en Belgische ACOD/CGSP, willen dat overheden geen nieuwe contracten meer sluiten met Palantir. De Amerikaanse softwareleverancier ligt al langer onder vuur vanwege surveillance- en militaire technologie, de samenwerking met het Israëlische leger en de politieke opvattingen van zijn oprichters.

Aanleiding voor de aangescherpte kritiek is een rapport van onderzoekscentrum Cictar. Daaruit blijkt dat Palantir in Europa vrijwel geen vennootschapsbelasting betaalt, onder meer doordat winsten naar de Verenigde Staten worden verschoven en werknemers deels in aandelen worden beloond. Volgens Cictar gaat het om belastingontwijking, maar niet om illegale belastingontduiking. Tegelijkertijd profiteert Palantir sterk van lucratieve overheidsopdrachten en een stijgende beurswaarde. Vakbonden vrezen dat dit het bedrijf een oneerlijk concurrentievoordeel geeft tegenover Europese technologiebedrijven en de digitale soevereiniteit van de EU ondermijnt.

EPSU vraagt daarom om bestaande contracten opnieuw te beoordelen, toekomstige aanbestedingen te vermijden en Europese regels zo aan te passen dat bedrijven die hun belastingbijdrage beperken geen overheidsopdrachten krijgen. De Europese Commissie werkt al aan regels waarin digitale soevereiniteit en maatschappelijk verantwoord ondernemen zwaarder meetellen.

In België bestaat extra waakzaamheid sinds Palantir een dochteronderneming oprichtte, mogelijk met het oog op samenwerking met de NAVO in Brussel. Het bedrijf heeft nog geen contract met de Belgische staat, maar ontving in 2025 wel een delegatie met onder anderen de minister van Defensie en de chef Defensie. Premier Bart De Wever ziet geen juridische belemmeringen voor Belgische overheidsopdrachten. ACOD/CGSP-voorzitter Laurent Pirnay waarschuwt echter voor risico’s voor de privacy van werknemers en burgers en verzet zich tegen de uitbesteding van publieke diensten aan een bedrijf waarvan de fiscale praktijken en waarden volgens de bond niet stroken met die van de overheid.