Belastingdienst vergaloppeert zich met keuze Amerikaanse bouwer omzetbelastingsysteem

In dit artikel:

Eind 2024 gunde de Belastingdienst de bouw van een nieuw omzetbelastingsysteem aan het Amerikaanse Fast Enterprises, een leverancier met weinig Europese activiteiten. Concurrente inschrijvers waren onder meer Europese partijen als Capgemini en SAP; Capgemini spande een kort geding aan maar verloor omdat de rechter oordeelde dat het niet aan de aanbestedingseisen voldeed.

Een reconstructie door Marcel van Kooten, gebaseerd op openbare bronnen, toont dat strategische en geopolitieke risico’s of continuïteitsoverwegingen nauwelijks zijn meegewogen. In de voorbereidingsfase kreeg het McKinsey‑rapport "Maken of kopen" veel invloed: dat rapport beoordeelde vooral twee pakketoplossingen — GenTax (Fast Enterprises) en SAPTRM — en plaatste Fast feitelijk op de voorgrond, ondanks beperkte referenties in Europa en een omstreden project in Polen.

De Belastingdienst kiest voor on‑premises applicatiediensten, maar dat verkleint niet automatisch de afhankelijkheid van een Amerikaanse leverancier; de software blijft eigendom van de leverancier, wat kan leiden tot structurele vendor‑lock‑in. Dat staat haaks op de EU‑doelstelling van digitale soevereiniteit, zeker omdat omzetbelasting ongeveer veertig procent van de Nederlandse belastinginkomsten oplevert en dus tot kritieke infrastructuur behoort.

Kort gezegd: ondanks beschikbare Europese alternatieven lijkt de gunning weinig rekening te houden met geopolitieke en continuïteitsrisico’s, waarmee de Belastingdienst een langdurig en risicovol traject ingaat.