DNB: cyberincidenten en ai bedreigen financiële stabiliteit

In dit artikel:

De Nederlandsche Bank (DNB) waarschuwt dat de financiële stabiliteit onder druk staat door een combinatie van geopolitieke spanningen, groeiende cyberrisico’s en de snelle opkomst van krachtige ai-technologieën. In het halfjaarlijkse Overzicht Financiële Stabiliteit wijst DNB erop dat generatieve ai het tempo verhoogt waarmee kwetsbaarheden worden ontdekt en misbruikt, waardoor financiële instellingen sneller moeten patchen en herstellen. DNB-president Olaf Sleijpen dringt aan op spoedige maatregelen van zowel banken en andere instellingen als beleidsmakers.

Daarnaast signaleert DNB toegenomen risico’s in private credit-markten: software-as-a-service (SaaS)-bedrijven vormen inmiddels circa één op de vijf leningen in deze portefeuilles, wat de kans op gelijktijdige verliezen bij economische tegenwind vergroot. Ook de opkomst van stablecoins en andere crypto-activiteiten krijgt aandacht als mogelijke bron van systeemrisico’s.

De Autoriteit Financiële Markten (AFM) en het Centraal Planbureau (CPB) onderschrijven de zorgen in hun eigen risicorapporten. De AFM benadrukt dat digitalisering efficiëntie brengt maar ook afhankelijkheid van een kleine groep cloud- en ai-dienstverleners creëert, en dat complexiteit en beperkte uitlegbaarheid van ai-modellen markttransparantie en integriteit kunnen ondermijnen. Het CPB ziet daarnaast dat grote ai-investeringen steeds vaker worden gefinancierd via niet-bancaire en complexe schuldconstructies (private credit, off-balance financiering), waardoor onderlinge afhankelijkheden en onzichtbare risico’s toenemen.

Kortom: de combinatie van snellere digitale dreigingen, concentratie van diensten en groeiende niet-bancaire financiering vraagt om meer toezicht, betere weerbaarheid en beleidsingrijpen om systeembrede schokken te voorkomen.