Pragmatisch zaken oplossen

In dit artikel:

Staatssecretaris van Defensie Derk Boswijk en top-cio Jeroen van der Vlugt schetsen hoe Defensie niet alleen de krijgsmacht wil moderniseren, maar ook de Nederlandse economie en overheid moet meehelpen vernieuwen. Boswijk zegt dat hij in zijn eerste weken contact zocht met collega-bewindspersonen om stikstof, woningbouw, energie en defensie aan elkaar te koppelen, bijvoorbeeld door defensielocaties te gebruiken voor opslag of opwekking van energie. Volgens hem moet Defensie een ‘force of good’ worden die maatschappelijke problemen mee helpt oplossen.

Centraal in het gesprek staat de digitale en industriële slagkracht van Nederland. Defensie sluit aan op de bredere Nederlandse Digitaliseringsstrategie en wil technische oplossingen, onder meer voor het veilig werken met staatsgeheime informatie, ook delen met andere departementen. Boswijk en Van der Vlugt vinden dat de overheid veel ondernemender moet worden: niet afwachten, maar actief investeren in innovatie, bedrijven helpen opschalen en als ‘launching customer’ optreden. Daarvoor werkt Defensie aan een Defensie Innovatie en Opschaling Autoriteit.

Beiden waarschuwen voor te grote afhankelijkheid van Amerikaanse technologie. Volgens hen moet Nederland strategischer kijken naar eigen kennis en productiecapaciteit, zodat bedrijven en intellectueel eigendom niet wegtrekken. Tegelijk benadrukken ze dat Nederland juist op meerdere terreinen sterke bedrijven heeft, van software voor drones tot maritieme maakindustrie. De uitdaging is volgens Boswijk vooral om succesvolle prototypes ook echt groot te maken.

Ook kunstmatige intelligentie speelt een grote rol. Van der Vlugt wijst op het internationale initiatief ReAim, waarmee Defensie met andere landen afspraken maakt over verantwoord gebruik van AI in militaire systemen. Binnen Defensie worden medewerkers en commandanten getraind in AI-geletterdheid, omdat verkeerde informatie, manipulatie en buitenlandse inmenging volgens Boswijk steeds gevaarlijker worden. Voor de zomer wil hij de Defensienota naar de Tweede Kamer sturen, met daarin de contouren van de nieuwe opschalingsaanpak.