Spoelstra spreekt: Vlotte babbel

In dit artikel:

Scholen weten niet goed hoe te reageren op de snelle opkomst van AI; dat is de kern van Jacob Spoelstra’s column. Waar vroeger de rekenmachine al tot paniek zorgde over verleren van vaardigheden, speelt nu hetzelfde bij AI: men vreest dat leerlingen en studenten straks geen staartdelingen meer doen en scripties niet zelf schrijven, omdat AI in enkele seconden een keurige afstudeertekst kan produceren. Het probleem wordt extra nijpend omdat scholen steeds moeilijker kunnen vaststellen of werk door een mens of door een algoritme is gemaakt; vaak kun je alleen herkennen wat wél door een mens is als het zo slecht is dat AI het niet zou maken.

Spoelstra wijst ook op gevolgen buiten het onderwijs: sollicitatiebrieven en mondelinge presentaties kunnen door AI opgepoetst worden, waardoor kandidaten met dyslexie of weinig taalvaardigheid plotseling vlotte brieven hebben en makkelijker binnenkomen — het echte vakmanschap blijkt pas in de proeftijd. Als remedie pleit hij voor meer mondeling toetsen en praktische beoordelingen; docenten zouden bovendien tijd kunnen krijgen doordat lesvoorbereidingen deels door AI en online video’s worden gedaan. Een nadeel van mondeling beoordelen is dat welsprekende leerlingen mogelijk onevenredig profiteren, dus bedrijven moeten volgens hem hun proeftijd niet te lang maken.

Kort gezegd: AI dwingt scholen en werkgevers hun beoordelingsmethoden te vernieuwen — van schriftelijke projecten naar mondelinge en praktische toetsen — om echte kennis en kunde betrouwbaar vast te stellen. Jacob Spoelstra is columnist en stand-upcomedian.